Netbeheerders hebben nu lange wachttijden voor verzwaringen en zwaardere aansluitingen.Lange wachttijden bij netbeheerders. Check uw postcode →
Contact opnemen Inloggen

KennisbankVeiligheid en normen

Aardlekschakelaar testen: doe dit twee keer per jaar

Bijgewerkt op 19 augustus 2026 · 5 minuten lezen · door Kevin Hermans, installateur, NEN 3140 vakbekwaam persoon

Kort antwoord

Druk op de testknop (T) terwijl de installatie gewoon aan staat. De schakelaar hoort onmiddellijk af te vallen. Zet hem daarna terug omhoog. Gebeurt er niets, dan werkt je aardlek niet en heb je op dit moment geen beveiliging tegen lekstroom. Doe dit twee keer per jaar.

Omslagbeeld van het artikel Test je aardlekschakelaar

Waarom testen nodig is

Een aardlekschakelaar is een mechanisch apparaat. Er zit een relais in dat jarenlang niets doet en dan binnen dertig milliseconden moet werken. Dat mechanisme kan vastlopen door stof, corrosie of simpelweg door nooit bewogen te hebben.

Het vervelende: een vastgelopen aardlek ziet er precies hetzelfde uit als een werkende. Je installatie doet het gewoon. Je merkt pas dat hij niet werkt op het moment dat je hem nodig hebt, en dat is precies het verkeerde moment.

Fabrikanten adviseren doorgaans halfjaarlijks testen. Zet het in je agenda als de klok verzet wordt, dan vergeet je het niet. Wil je het niet zelf bijhouden, dan zit die halfjaarlijkse controle in ons service-abonnement.

Zo doe je het

Stap 1. Zorg dat je weet wat er uitvalt. Zet computers netjes af en waarschuw huisgenoten. De klok van de oven en de magnetron moet je daarna waarschijnlijk opnieuw instellen.

Stap 2. Open de meterkast. Zoek de brede schakelaar met een knop met een T erop. Heb je meerdere aardlekschakelaars, test ze dan allemaal apart.

Stap 3. Druk de testknop stevig in. De schakelaar hoort meteen naar beneden te klappen, met een duidelijke klik. De groepen erachter vallen uit.

Stap 4. Zet de schakelaar terug omhoog. Alles doet het weer.

Stap 5. Noteer de datum. Op de groepenkaart of achter in het meterkastdeurtje met een potlood.

Genummerd stappenplan voor het testen van een aardlekschakelaar Beeld B: stap-kaart.

Dit is werk dat iedereen mag doen. Je bedient alleen wat aan de buitenkant zit. De deksel eraf schroeven is een ander verhaal en dat doe je niet.

Wat als er niets gebeurt

Blijft de schakelaar staan als je op de testknop drukt, dan is er iets mis. Twee mogelijkheden:

  1. Het mechanisme is vastgelopen. Komt voor bij schakelaars die jarenlang niet getest zijn.
  2. De schakelaar is defect. Elektronisch of mechanisch stuk.

In beide gevallen: je hebt op dit moment geen bescherming tegen lekstroom. Dat is geen reden voor paniek, want de installatie werkt gewoon, maar het is wel een reden om binnen een week iemand te laten komen. Een aardlekschakelaar vervangen is een klus van een half uur.

Wat je niet moet doen: er hard tegenaan tikken tot hij toevallig valt. Dan weet je alleen dat hij mechanisch nog beweegt, niet dat hij bij 30 milliampère afschakelt.

Wat de testknop wel en niet aantoont

Dit is het punt waar bijna alle uitleg op internet stopt, en het is precies wat een installateur wél weet.

Wat de testknop wel aantoont: dat het mechanisme werkt en dat de schakelaar kan uitschakelen.

Wat hij niet aantoont:

  • Of hij afschakelt bij de juiste lekstroom. De testknop dwingt intern een lekstroom af die meestal ruim boven de grens ligt. Een schakelaar die pas bij 45 milliampère valt in plaats van bij 30, valt met de testknop gewoon uit terwijl hij feitelijk niet meer voldoet.
  • Of hij snel genoeg afschakelt. De norm eist afschakeling binnen bepaalde tijden. Een trage schakelaar valt met de testknop nog wel, maar te laat.
  • Of de aardverbinding van je installatie klopt. Een aardlek kan perfect werken terwijl er geen deugdelijke aarde ligt.

Voor die drie dingen heb je een aardlektester nodig, en dat is meetwerk voor een installateur. Dat hoort standaard bij een elektrakeuring en bij oplevering van een nieuwe kast.

Hoe vaak echt

Situatie Frequentie
Woning, zelf testen met de testknop 2 keer per jaar
Woning, meten met aardlektester bij oplevering en verder bij twijfel of ouderdom
Bedrijfspand volgens de NEN 3140 inspectiefrequentie, zie inspectie en onderhoud
Na een blikseminslag of een grote storing direct
Aardlek ouder dan 15 jaar laten doormeten

Wanneer bel je een installateur

  • De testknop doet niets.
  • De schakelaar valt uit maar gaat niet meer omhoog.
  • Je aardlek is ouder dan vijftien jaar en is nooit doorgemeten.
  • Je hebt geen aardlekschakelaar. Dan is het geen test maar een vervangingsvraag, zie groepenkast vervangen.

Wij meten aardleks door met een aardlektester en leggen de waarden vast in een rapport. Bij een woning is dat meestal binnen het uur klaar.

Is het acuut, ga dan naar de storingsdienst en kies zelf een tijdslot. Anders kun je een offerte aanvragen.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet ik mijn aardlekschakelaar testen?

Twee keer per jaar met de testknop is een goede routine. Koppel het aan het verzetten van de klok.

Mag ik zelf op de testknop drukken?

Ja. Je bedient alleen wat aan de buitenkant zit. Dat mag iedereen.

Wat als de aardlek niet valt bij de testknop?

Dan werkt hij niet en heb je geen bescherming tegen lekstroom. Laat hem binnen een week vervangen.

Betekent een geslaagde test dat mijn aardlek in orde is?

Niet helemaal. De testknop toont aan dat het mechanisme werkt, maar niet of hij bij de juiste stroom en binnen de juiste tijd afschakelt. Daar is een aardlektester voor nodig.

Gaat mijn computer stuk van het testen?

Nee, maar hij gaat wel abrupt uit. Sluit programma's netjes af voor je test.

Hoe lang gaat een aardlekschakelaar mee?

Er is geen vaste levensduur, maar boven de vijftien jaar is doormeten verstandig.

Verder lezen

Kom je er zelf niet uit? Stuur een foto van je meterkast via WhatsApp, dan zeg ik je of het iets is om je zorgen over te maken. Dat kost je niets.

Foto sturen via WhatsApp Of bel +31 43 204 18 26

Vragen en reacties

Stel je vraag hieronder. Voor 17:00 op een werkdag gevraagd, dezelfde dag antwoord van Kevin zelf. Geen account nodig, en je e-mailadres komt niet op de site.

Stel je vraag

Alleen om je te laten weten dat er antwoord is. Het komt niet op de site en gaat niet in een mailinglijst.

Reacties worden gelezen voor ze op de site komen. Vragen, correcties, ervaringen en kritiek plaats ik. Reclame en adviezen die mensen aanzetten tot werken aan een installatie onder spanning niet.

WhatsApp