Bedrading in de groepenkast: welke draad, welke kleur, welke doorsnede

Voor wie is dit artikel Dit is technische achtergrond, geen doe-het-zelf-instructie. Werken in een groepenkast betekent werken vlak naast een aansluiting die je niet spanningsvrij kunt maken. Doe dit alleen als je aantoonbaar vakbekwaam bent volgens NEN 3140. Als particulier: lees mee zodat je snapt wat je installateur doet, maar laat het werk aan hem.

Welke draadsoort

In een groepenkast wordt het warm. Componenten dissiperen warmte, de kast is dicht en er zit vaak weinig ventilatie. Daarom gebruik je draad die daar tegen kan.

H07V2-K is de standaard: soepele koperdraad met een PVC-isolatie die tot ongeveer 90 graden geschikt is. Soepel omdat je in een kast veel korte bochten maakt, en stijve draad breekt dan of drukt tegen componenten.

H07V-U of VD-draad (massief) hoort in de vaste installatie, in buis. Niet in de kast, want te stug voor de bochten die je daar maakt.

Adereindhulzen zijn niet optioneel. Soepele draad zonder huls in een schroefklem betekent losse draadjes, slechte contactdruk en op termijn warmteontwikkeling. Elke ader krijgt een huls, geperst met een goede krimptang, in de kleur die bij de doorsnede hoort.

Kleuren

Deze liggen vast en daar wijk je niet van af, want de volgende installateur rekent erop.

Geelgroen mag je nooit voor iets anders gebruiken, ook niet als het even praktisch uitkomt. Blauw mag je in principe alleen als nul gebruiken.

In oudere installaties kom je nog rood, wit en zwart tegen uit de tijd voor de Europese kleurcodering. Bij het vervangen van een kast betekent dat: doormeten, niet aannemen. Ik heb rode draden als nul aangetroffen en blauwe als fase.

Beeld B: schema-kaart met de kleuren en hun functie.

Doorsnede: welke draad bij welke automaat

De doorsnede volgt de beveiliging, niet andersom. De automaat beschermt de kabel, dus de kabel moet de stroom aankunnen die de automaat doorlaat.

Dit zijn richtwaarden voor korte lengtes in een kast bij normale omstandigheden. Bij een lange leiding of bij bundeling van veel kabels moet je opwaarderen vanwege spanningsverlies en warmteafvoer.

De fout die het meest gemaakt wordt: een zwaardere automaat plaatsen op bestaande bedrading om een overbelaste groep "op te lossen". Als er 2,5 mm² ligt en je zet er een 20A in, dan schakelt de beveiliging niet meer voordat de kabel warm wordt. Dat is precies hoe je een smeulende kabel in een muur krijgt. De juiste oplossing is een groep erbij, zie aparte groepen toepassen.

Netjes werken is geen esthetiek

Een strak bedrade kast ziet er goed uit, maar dat is niet de reden dat het moet.

• Bundelen en geleiden zorgt dat er geen draad tegen een warm component ligt.
• Ruimte laten rond de componenten zorgt voor luchtcirculatie.
• Draadlengte reserve aan elke aansluiting zorgt dat je later een component kunt vervangen zonder alles opnieuw te trekken.
• Trekontlasting bij de invoer zorgt dat een klem niet loskomt als er aan de kabel getrokken wordt.
• Aanhaalmomenten volgens fabrikantopgave. Te los geeft warmte, te vast beschadigt de ader. Dit is waar de meeste losse aansluitingen vandaan komen.

Dat laatste punt is de meest onderschatte oorzaak van problemen in meterkasten. Een klem die met de hand op gevoel is aangedraaid, kan jaren later warm lopen. Gebruik een momentschroevendraaier.

Wat je van een goede kast ziet

Zonder verstand van zaken kun je toch veel zien:

• Draden lopen in nette banen, niet kriskras.
• Elke ader heeft een adereindhuls.
• De kleuren kloppen consequent.
• Er zit een leesbare groepenkaart.
• De aarde zit op een aardrail, niet doorgelust van klem naar klem.
• Er is ruimte over.

Ziet het er uit als spaghetti, dan is dat geen goed teken. Niet omdat het lelijk is, maar omdat het bijna altijd samengaat met andere slordigheden die je niet ziet.